* Kinderen de weg kwijt op het web

Het cliché van het kind als tovenaar op de computer die kinderlijk eenvoudig op het web zijn weg vindt en zelfs zijn ouders aan het handje neemt, is fout.

Uit het onderzoek ‘Klik en klaar’ van stichting Mijn Kind Online en 2C Usability blijkt dat kinderen tussen 8 en 12 jaar online nauwelijks lezen, zeer ongeduldig zijn en een site verlaten als die te onduidelijk is. Zoeken op internet gaat ze slecht af. Door hun beperkte internetvaardigheden komen kinderen per ongeluk op plekken op internet die niet voor hen zijn bedoeld. Dat online veel fout gaat, ligt overigens niet alleen aan de kinderen zelf. Veel kinder-websites scoren niet goed op gebruikersvriendelijkheid.

Het onderzoek van Mijn Kind Online en 2C is het grootste Europese onderzoek met kinderen naar surfgedrag en gebruikersvriendelijkheid tot dusver.

Onderzoeks-opzet
Zeshonderd kinderen zijn via een online enquête bevraagd, er vonden vijf groepsinterviews met steeds acht verschillende kinderen plaats en er waren vijftig individuele interviews achter de computer met 8- tot 12-jarigen. De kinderen kregen op 24 populaire kinder-websites zoekopdrachten, die ze met wisselend succes voltooiden. Ogenschijnlijk simpele taken als ‘zoek op de website van het Jeugdjournaal de uitzending van gisteren op’ speelden ze niet klaar.

Grootste problemen op websites voor kinderen

• Zoekmachines op educatieve sites voldoen niet. Als een kind een werkstuk moet maken over de Eiffeltoren en hij zoekt op Eifeltoren dan krijgt hij bijna geen zoekresultaten.
• Een site zou kunnen anticiperen op het gegeven dat kinderen nog bezig zijn te leren spellen.
• Reclame raakt steeds meer verweven met redactionele inhoud. Kinderen zijn erg gespitst op reclame, ze negeren advertenties zoveel mogelijk, zelfs de jongere kinderen. Maar als een commerciële boodschap is verpakt in een spelletje, dan hebben ze dat niet door.
• Sites zijn niet overzichtelijk en hoewel ze populair zijn, worden ze niet ten volle door kinderen benut.

De invloed van ouders
Ook is onderzocht wat de invloed is van ouders op het internetgedrag van hun kinderen. Die invloed is groot, zo blijkt. Kinderen krijgen regels en zijn daarom voorzichtig met het verstrekken van hun persoonlijke gegevens op internet. Uit het onderzoek blijkt dat hoe ouder het kind is, hoe groter de vrijheid is die het op internet krijgt. Jongens mogen van ouders vaker dan meisjes zelfstandig bepalen of zij internet op gaan. Het lijkt alsof meisjes meer worden beschermd. Voor meisjes is het gebruik van internet in de regel meestal alleen toegestaan wanneer één van beide ouders thuis is.

Aanbevelingen
Stichting Mijn Kind Online en 2C Usability hebben als speerpunt kwaliteit van media voor kinderen. Kinder-websites zouden meer aandacht aan gebruikersvriendelijkheid moeten besteden, vinden zij. Die laat nu te wensen over.

Het onderwijs en ouders zouden meer tijd moeten steken in het aanleren van informatievaardigheden op internet. Kinderen zijn enthousiast en raken niet ontmoedigd door het maken van fouten. Ze leren zichzelf ‘streetwise’ te maken op internet. Maar ze missen internetvaardigheden, zoals goed zoeken op internet en bepalen of informatie betrouwbaar is op internet. Het is de taak van volwassenen om ze dat te leren. Voor ouders en scholen: overweeg voor kinderen tot ca. 10 jaar het gebruik van een speciale kinderbrowser. Dit soort browsers vereenvoudigt het surfen en gaat beter om met popup-vensters dan gewone browsers zoals MS Internet Explorer.

Contact
Heeft u vragen of wilt u een (digitaal) exemplaar van het rapport hebben, neemt u dan contact op met ons (stichting Mijn Kind Online).

Remco Pijpers, remco.pijpers[at]mijnkindonline.nl

strong>Klik en Klaar, Een onderzoek naar surfgedrag en usability bij kinderen mei 2008, stichting Mijn Kind Online/2C Usability.